MAÇA Dayanışma Ağı, Çanakkale merkezli sub inisiyatifi tarafından geliştirilen; Mardin ve Çanakkale arasında, merkez-dışı coğrafyalarda üretim yapan kadın+ kültür üreticilerini bir araya getiren bir sivil toplum oluşumudur. Kültürel üretimin büyük şehirler ve kurumsal yapılar etrafında yoğunlaştığı bir bağlamda, farklı coğrafyalar arasında karşılaşma, misafirlik ve birlikte üretim olanaklarını güçlendirmeyi hedefler.
MAÇA’nın yaklaşımı, üretimi yalnızca çıktılar üzerinden değil; ilişkiler, karşılaşmalar ve paylaşılan zaman üzerinden düşünmeye dayanır. Bu doğrultuda MAÇA, çokdilli iletişimi (Türkçe, Kürtçe, Arapça, İngilizce), karşılıklı hareketliliği ve yerel bağlamlara duyarlı üretim süreçlerini merkezine alır; farklı deneyimlerin birbirine açılabileceği esnek ve kolektif bir zemin kurmayı amaçlar.
Kısa vadede, farklı şehirlerden üreticiler arasında temas alanları açmayı; bu temasları destekleyecek çeviri, hareketlilik ve dijital görünürlük altyapılarını geliştirmeyi hedefler. Uzun vadede ise merkez-dışı kültürel üretim pratiklerini sürdürülebilir bir dayanışma ağına dönüştürmeyi, alternatif bir kültürel dolaşım modeli geliştirmeyi ve kadın+ üreticilerin kültürel alana eşit katılımını güçlendirmeyi amaçlar.
Bu yönüyle MAÇA, yalnızca bir yapı değil; farklı coğrafyalar arasında kurulan ilişkiler üzerinden şekillenen, sürekliliği birlikte kurulan bir ortak üretim alanı olarak konumlanır.
MAÇA kapsamında geliştirilen çokdilli web sitesi (ma-ca.online), programın iletişim, görünürlük ve arşivleme altyapısını oluşturur. Türkçe, Kürtçe, Arapça ve İngilizce içerik üretimini mümkün kılarak farklı dilsel bağlamlar arasında eşit erişimi destekler. Site, açık çağrıların yürütüldüğü, üretimlerin paylaşıldığı ve programın gelişiminin izlenebildiği ortak bir alan olarak kurgulanmıştır. Bu yönüyle MAÇA’nın çokdilli iletişim yaklaşımını dijital bir zemine taşır ve üretilen içeriklerin arşivlenmesine olanak sağlayarak sürekliliğe katkı sunar.
MAÇA’nın ilk adımı, farklı şehirlerden kadın+ kültür üreticilerini bir araya getiren açık çağrı ve ardından kurulan Dayanışma Kurulu olmuştur. Katılımcılar yalnızca başvurucu değil, programın birlikte düşünen ve yönünü belirleyen aktörleri olarak sürece dahil olmuştur.
Dayanışma önkurulu 7 kişiyle başlamış; ardından yayımlanan açık çağrıya 20 kişi başvurmuştur. Başvuranlardan 17’siyle üç ayrı oturumda tanışma buluşmaları gerçekleştirilmiştir.
Toplantılar ve çevrimiçi buluşmalar aracılığıyla üretim koşulları, ihtiyaçlar ve katkı biçimleri birlikte ele alınmış; programın ritmi kolektif olarak şekillenmiştir.
İlk pilot misafirlik programı, Bayramiç’te Özlem Şen ve Zehra Tezdönen’in bir araya gelmesiyle gerçekleşmiştir. Süreç, birlikte üretim, yerel bağlamı paylaşma ve karşılıklı öğrenme üzerine kurulmuştur.
Katılımcılar üretim pratiklerini açmış, gündelik yaşamı paylaşmış ve ortak bir düşünsel zemin geliştirmiştir. Bu pilot, MAÇA’nın misafirlik ve karşılaşma temelli modelinin ilk örneğini oluşturur.
MAÇA’nın eş yürütücüsü olarak, Çanakkale ayağının koordinasyonunu ve sub inisiyatifi temsilini üstleniyorum. Programın genel çerçevesinin geliştirilmesi, açık çağrı süreçlerinin yürütülmesi, katılımcı iletişimi ve dayanışma kurulu süreçlerinin koordinasyonu görev alanlarım arasında yer alıyor.
Aynı zamanda çokdilli iletişim, dijital altyapı ve içerik üretimi süreçlerini geliştiriyor; Çanakkale’de gerçekleşen buluşma ve misafirlik süreçlerinin organizasyonunu yürütüyorum.
MAÇA’nın kolektif ve yatay yapısı doğrultusunda, görevim bu süreci birlikte üretim ve karar alma zeminini kurmak ve sürdürmektir.
Çalışmanın Adı
İş birliği, ortaklık ve ağ kurarak.
MAÇA (Mardin–Çanakkale), iki uç coğrafya arasında kadın+ odağında merkez-dışı kültür üreticilerini bir araya getiren ve karşılıklılık temelinde işleyen bir dayanışma alanıdır.
Türkiye’de kültürel üretim olanakları çoğu zaman büyük şehirler, belirli kurumlar ve tek dilli iletişim ağları etrafında yoğunlaşmıştır. Bu durum, merkez-dışı bölgelerde üretim yapan kadın+ kültür üreticilerinin görünürlüğe, kaynaklara ve katılım süreçlerine eşit erişimini sınırlandırmaktadır. Üretim yerel bağlamlarda gerçekleşmesine rağmen dolaşıma girme ve paylaşılma imkanları sınırlı kalmakta; bu da kültürel üretimin çeşitliliğini ve karşılaşma imkanlarını daraltmaktadır.
Bu eşitsizliğin aşılabilmesi, çokdilli iletişim altyapısının güçlendirilmesini, fiziksel temasın sürdürülebilir biçimde desteklenmesini ve kültürel üretimin karşılıklılık temelinde ele alınmasını gerektirir. Çeviri yalnızca teknik bir ihtiyaç değil; farklı üretim deneyimlerinin eşit koşullarda temas edebilmesi için temel bir erişim ve hak aracıdır. Tek dilde yoğunlaşan bilgi akışı, bazı katılımcıların sürece dolaylı ya da sınırlı dahil olmasına yol açmaktadır.
Coğrafyalar arası işbirliğinin işler hale gelmesi, düzenli yüz yüze temas ve koordinasyon gerektirir. Hareketlilik ve misafirlik pratikleri, güven ilişkilerinin kurulmasını ve derinleşmesini sağlar; birlikte düşünme, öğrenme ve bağ kurma imkanı yaratır.
MAÇA, bu kapasitelerini güçlendirdiğinde, merkez-dışı üretim aktörleri arasında sürdürülebilir, kapsayıcı ve çokdilli bir kültürel dolaşım ve dayanışma modeli kurmayı hedefler.
Mardin ve Çanakkale’de üretim yapan bağımsız kadın+ sanatçılar, kültür üreticileri, araştırmacılar ve yerel topluluklarla çalışan aktörler doğrudan faydalanacaktır. Kamusal etkinlikler ve açık buluşmalar aracılığıyla yerel izleyiciler de sürece dahil olacaktır. MAÇA, yalnızca üreticiler arasında ağ kurmakla sınırlı kalmayıp, izleyicilerin de üretim süreçlerine temas edebildiği bir karşılaşma alanı kurmayı hedefler.
Açık çağrı sonuçları, üretimi tek bir disiplinle sınırlamayan; sanat, araştırma, yazı, çeviri ve gündelik yaşam pratikleri arasında hareket eden bir katılımcı profiline işaret etmektedir. Disiplinlerarası ve süreç temelli üretim yaklaşımları öne çıkmaktadır.
Program kapsamında kadın+ odaklı bir bakım manifestosu geliştirilmesi hedeflenmektedir. Bu metin, birlikte üretim süreçlerinde evrilen ve katılımcılar tarafından şekillendirilen ortak bir zemin olacaktır. Eşit katılım mekanizmaları, bakım odaklı üretim akışı ve görünmeyen emeğin tanınması bu zeminin temel bileşenleridir.
Bu alanda güçlenmeniz hakları korumanıza nasıl katkı sunacak?
MAÇA’nın güçlenme süreci, kültürel haklar, ifade özgürlüğü ve eşit katılım ilkeleriyle uyumlu olarak kültürel üretimin erişilebilirliğini artırmayı hedefler. Açık çağrı, misafirlik ve dayanışma kurulu süreçleri; kültürel üretime katılım, anadilinde ifade ve karar alma mekanizmalarına erişimi güçlendirmeyi amaçlar.
Çokdilli iletişim kapasitesinin güçlendirilmesi, farklı dillerde üretim yapan katılımcıların sürece eşit katılımını mümkün kılarak kültürel yaşama katılım hakkını somutlaştırır. Hareketlilik ve misafirlik süreçleri ise dolaşım ve görünürlük hakkını güçlendirir; güvenli ve destekleyici ortamlarda ifade özgürlüğünü destekler.
Bu model, yerel bağlamlarda uygulanabilir, kapsayıcı ve çoğaltılabilir bir dayanışma yapısının test edilmesini amaçlar.
Bu süreç, karşılıklı öğrenme ve eşit katılım ilkesine dayalı kültürel dayanışma modelinin pilot uygulamasıdır. Amaç yalnızca faaliyetleri gerçekleştirmek değil, bu faaliyetlerin nasıl deneyimlendiğini ve ne tür ilişkiler ürettiğini gözlemleyen bir model geliştirmektir.
Eylül 2025’te başlayan geliştirme sürecinin ardından SAHA Sürdürülebilirlik Fonu desteği alınmıştır. Ocak 2026 itibariyle dijital ve organizasyonel altyapı geliştirilmiş; 25/02/2026 tarihinde çokdilli açık çağrı yayımlanmış ve ilk pilot süreçler tamamlanmıştır.
Mart–Nisan döneminde 24 başvuru alınmış; 17 katılımcı ve 8 ön kurul üyesiyle üç tanışma buluşması gerçekleştirilmiştir.
Uygulama üç eksende ilerleyecektir:
Çokdilli iletişim ve dijital kapasitenin güçlendirilmesi
Çanakkale–Mardin hattında karşılıklı hareketlilik ve ortak üretim
Bakım odaklı kolektif üretim alanlarının geliştirilmesi
Süreç hem nicel hem nitel olarak değerlendirilecek; katılım, iş birlikleri ve üretim süreçlerine etkiler izlenecektir.
MAÇA’nın çağrı metinleri, başvuru formları ve web sitesi içerikleri Kürtçe, Arapça ve İngilizceye çevrilecektir. Süreç, editoryal kontrol ve terminoloji tutarlılığı gözetilerek yürütülecek; içerikler dijital altyapı üzerinden erişilebilir olacaktır. Kamusal etkinliklerde sözlü çeviri desteği sağlanacaktır.
Harcama Kalemleri
Bu harcama kalemi, MAÇA’nın açık çağrı metinleri, başvuru formları, web sitesi içerikleri ve program duyurularının Türkçe dışında Kürtçe ve Arapça dillerine çevrilmesi amacıyla kullanılacaktır.
Çokdilli çeviri desteği, anadilinde üretim yapan kadın+ kültür üreticilerinin sürece eşit biçimde katılımını mümkün kılmayı hedeflemektedir. Çeviri, yalnızca bilgilendirme aracı değil; kültürel katılım ve ifade özgürlüğünün pratikte kullanılabilmesi için temel bir erişim koşuludur.
Bu destek sayesinde açık çağrı ve program süreçlerinin belirli bir dil ve ağla sınırlı kalmasının önüne geçilmesi amaçlanmaktadır.
Teknik Bilgiler: 10 metin x 1000 kelime = 10.000 kelime. Her biri 3 dile çevrilir. Kürtçe ve Arapça 4 TL/kelime, İngilizce 3,5 TL/kelime üzerinden hesaplanmıştır. Toplam: 40.000 + 40.000 + 35.000 = 115.000 TL.
Bu kalem, Mayıs–Haziran aylarında Mardin’de ve Temmuz–Ağustos döneminde Çanakkale’de gerçekleşecek atölye, buluşma ve kamusal etkinliklerde sözlü çeviri desteği sağlamak amacıyla kullanılacaktır.
Etkinliklerde çokdilli iletişim zemini oluşturmak, katılımcıların karar süreçlerine eşit katılımını ve kamusal tartışmalara aktif dahil olmasını mümkün kılacaktır.
Sözlü çeviri desteği, güvenli ve kapsayıcı bir etkinlik ortamı oluşturmanın temel bileşenlerinden biridir ve kadın+ katılımcıların söz üretim alanına eşit erişimini desteklemektedir.
Teknik Bilgiler: Her etkinlik için ortalama 3 saat sözlü çeviri hizmeti öngörülmektedir. Saatlik fiyat 1200 TL’dir. 3 saat = 3600 TL x 6 etkinlik = 18 saat olarak hesaplanmıştır. Toplam: 21.600 TL.
Bu harcama kalemi, MAÇA programının çokdilli dijital iletişim ve arşiv altyapısını kurmak amacıyla Google Workspace aboneliği için kullanılacaktır. Program kapsamında oluşturulacak kurumsal e-posta hesapları, ortak çalışma dosyaları ve çevrimiçi toplantı altyapısı; Mardin ve Çanakkale arasında yürütülen açık çağrı, misafirlik ve Dayanışma Kurulu süreçlerinin düzenli ve güvenli biçimde koordinasyonunu sağlayacaktır.
Workspace altyapısı, dijital arşivin sistemli biçimde tutulmasına, çokdilli metinlerin eş zamanlı olarak düzenlenmesine ve program sürecinin şeffaf biçimde belgelenmesine olanak tanıyacaktır. Bu abonelik, MAÇA’nın gönüllü temelli bir girişimden sürdürülebilir ve kurumsal bir işleyişe geçişini destekleyen temel dijital altyapı adımıdır.
Teknik Bilgiler: Önümüzdeki 6 aylık süreçte Google Workspace’te 3 kullanıcıdan oluşan temel paket ücreti, Google’ın güncel fiyatlandırması üzerinden hesaplanmıştır: 7 USD x 3 = 21 USD (939,18 TL / aylık). Toplam: 5.635,08 TL.
MAÇA’nın çokdilli web sitesi ve dijital iletişim altyapısının görünürlük ve erişim kapasitesini güçlendirmek amacıyla uzman desteğine ihtiyaç duyuyoruz. Program Google tabanlı bir web altyapısı üzerinde yürütülmekte olup açık çağrı ve program süreçleri dijital ortamda yayımlanmaktadır. Uzman desteği kapsamında; çokdilli içerik yapısının algoritmik görünürlük açısından yapılandırılması, dil bazlı içerik mimarisinin optimize edilmesi, arama motoru indeksleme süreçlerinin doğru kurulması ve erişim verilerinin izlenmesine yönelik temel ölçme-değerlendirme sisteminin oluşturulması hedeflenmektedir. Bu destek, üretilen içeriklerin doğru kitlelere ulaşmasını sağlayacak dijital kapasitenin güçlendirilmesine ve ölçülmesine katkı sunacaktır.
Nisan–Mayıs döneminde Çanakkale’den Mardin’e, Temmuz–Ağustos döneminde Mardin’den Çanakkale’ye karşılıklı ziyaretler planlanmaktadır. Ziyaretler, atölye, buluşma ve kamusal etkinliklerle birlikte yürütülecek; üretim süreçleri yüz yüze temas üzerinden geliştirilecektir.
Bu harcama kalemi, MAÇA’nın Çanakkale ve Mardin arasında yürütülecek pilot karşılıklı misafirlik programı kapsamında gerçekleştirilecek seyahatleri karşılamak amacıyla kullanılacaktır. Nisan–Mayıs döneminde Çanakkale’den Mardin’e, Temmuz–Ağustos döneminde ise Mardin’den Çanakkale’ye yapılacak karşılıklı ziyaretlerde katılımcıların şehirlerarası ulaşım giderleri (uçak, tren veya otobüs) bu bütçe kalemi kapsamında karşılanacaktır.
Seyahat desteği, iki coğrafya arasında doğrudan temas kurulmasını, ortak üretim süreçlerinin yüz yüze geliştirilmesini ve programın merkez-dışı kültürel dolaşım modelinin somutlaşmasını mümkün kılacaktır.
Teknik Bilgiler: 1 katılımcı için Mardin–Çanakkale hattında gidiş-dönüş çift yönlü toplam seyahat gideri 11.000 TL olarak hesaplanmıştır. 8 katılımcı + 2 proje yürütücüsü için toplam 10 adet seyahat planlanmıştır.
MAÇA’nın Çanakkale–Mardin arasında yürüttüğü karşılıklı kültürel dolaşım modelinin yapısal olarak güçlendirilmesi amacıyla izleme–değerlendirme ve program modeli tasarımı alanında uzman desteğine ihtiyaç duyulmaktadır.
Bu destek kapsamında, karşılıklı ziyaret ve üretim süreçlerinin etkisinin ölçülmesine yönelik göstergelerin belirlenmesi, geri bildirim mekanizmalarının oluşturulması ve risk/öngörülemeyen durum senaryolarının değerlendirilmesi hedeflenmektedir. Uzman katkısı, merkez-dışı kültürel dolaşım modelinin sürdürülebilirliğini artıracak ve programın uzun vadeli kurumsal kapasitesini güçlendirecek bir çerçeve oluşturacaktır.
Yazılı, sözlü ve işaret dili çevirisi (yazılı içerik)
Teknik bilgiler: 10 metin x 1000 kelime = 10.000 kelime. Her biri 3 dile çevrilir. Kürtçe ve Arapça 4 TL/kelime, İngilizce 3,5 TL/kelime.
Toplam: 40.000 + 40.000 + 35.000 = 115.000 TL
Yazılı, sözlü ve işaret dili çevirisi (etkinlikler)
Teknik bilgiler: Her etkinlik için ortalama 3 saat sözlü çeviri. Saatlik 1200 TL. 3 saat x 1200 TL = 3.600 TL x 6 etkinlik = 21.600 TL
Dijital uygulama satın alma / abonelik (Google Workspace)
Teknik bilgiler: 6 ay boyunca 3 kullanıcı. 7 USD x 3 = 21 USD (aylık) ≈ 939,18 TL / ay.
Toplam: 939,18 x 6 = 5.635,08 TL
Seyahat giderleri
Teknik bilgiler: 1 katılımcı için Mardin–Çanakkale hattında gidiş-dönüş ortalama 11.000 TL.
8 katılımcı + 2 yürütücü = 10 kişi.
Toplam: 10 x 11.000 TL = 110.000 TL