Polyxena Lahdi

Programın ilk durağı Troya Müzesiydi. 

Troya Müzesi’nde sergilenen Polyxena Sarcophagus, Troas coğrafyasının en çarpıcı anlatılarından birini günümüze taşıyan yaklaşık 2500 yıllık bir tanıktır. MÖ 6. yüzyıla tarihlenen bu lahit, Homeros sonrası Troya anlatılarından Euripides'in Hekabe trajedyasında yer alan bir sahneyi betimler: Troya kralı Priamos’un kızı Polyxena’nın, Akhilleus’un mezarı başında kurban edilmesi. Antik metinlerde bu sahne çoğu zaman savaşın kaçınılmaz sonu ve tanrılara sunulan bir kefaret olarak anlatılır. Ancak bugün bu kabartmalara bakarken görülen yalnızca bir ritüel değil; savaşın bedenler üzerinden nasıl yazıldığının da görsel bir kaydıdır.

Lahdin yüzeyinde Polyxena’nın etrafında toplanan savaşçılar, rahipler ve tanıklar görülür; bedenin etrafında kurulan bu sahne, kurbanın yalnızca mitolojik değil, politik bir anlatı olduğunu hatırlatır. Feminist okumalar, Polyxena’yı yalnızca “kurban” olarak değil, savaşın hafızasını taşıyan bir figür olarak ele alır: bedeni üzerinden kurulan düzenin görünür olduğu bir eşik.

8 Mart’ın hemen öncesinde bu sahnenin önünde durmak, yaklaşık üç bin yıllık bir anlatının hâlâ nasıl konuştuğunu fark etmeyi mümkün kılar. Polyxena’nın hikâyesi, Troas toprağında savaş, beden ve tanıklık arasındaki ilişkinin antik ama hâlâ canlı bir kaydı olarak okunabilir.

Birbirinin mekanında üretim

Ortak arkadaş: Kil